یکشنبه ۲۵ تیر ۱۳۹۶ - ۱۲:۴۷

تجهیز یک‌هزار اتوبوس‌ اسکانیا به سامانه هوشمند مدیریت ناوگان

سامانه FMS که سال گذشته به بهره‌برداری رسید، اطلاعات جزئی و بسیار دقیقی از رفتار راننده و شرایط فنی خودرو ارائه می‌کرد. برای این‌که بتوانیم از این اطلاعات به صورت مطلوب استفاده کنیم، سامانه‌هایی را به عنوان زیرمجموعه‌های سامانه هوشمند ناوگان راه‌اندازی کردیم.

به گزارش اخبار خودرو ،پیش از این شرکت عقاب‌افشان ازسامانه FMS بهره‌برداری کرده بود که این سامانه اطلاعات جزئی و بسیار دقیقی از رفتار راننده و شرایط فنی خودرو ارائه می‌کرد. سامانه هوشمند مدیریت ناوگان اتوبوس‌های عقاب‌افشان که با نام FMS (fleet management System) شناخته می‌شود، براساس استاندارد FMS 3 اروپا تهیه شده است و تمام خودروهای ناوگان در اروپا باید از این سامانه تبعیت کنند. در این زمینه شرکت، دستگاهی طراحی کرده بود که تمام اطلاعات بین بردها، ECU، کوردیناتور و شبکه کن خودرو را از طریق شبکه دیتای تلفن همراه (GPRS) با برچسبی که از موقعیت مکانی خودرو روی این اطلاعات می‌زند، ارسال می‌کرد. این اطلاعات در پایگاه داده‌ها و سرورهای سامانه ذخیره و توسط یک نرم‌افزار پیچیده تجزیه و تحلیل می‌شد. به تازگی نیز عقاب‌افشان خبر از تجهیز این سیستم به سامانه مدیران فنی داد که در آن برای مدیران امکان دسترسی به اطلاعات خودروهای ناوگان آن‌ها ایجاد می‌شود. از این رو گفت‌وگویی داشته‌ایم با امیرعباس قلی‌پور، مدیر سامانه هوشمند ناوگان عقاب‌افشان که در ادامه از نظر می‌گذرد.

پیش از این با سامانه FMS آشنا شدیم. اما به تازگی زیرمجموعه مدیران فنی راه‌اندازی و به این سامانه اضافه شده است، نحوه عملکرد این سامانه به چه صورت است؟
سامانه FMS که سال گذشته به بهره‌برداری رسید، اطلاعات جزئی و بسیار دقیقی از رفتار راننده و شرایط فنی خودرو ارائه می‌کرد. برای این‌که بتوانیم از این اطلاعات به صورت مطلوب استفاده کنیم، سامانه‌هایی را به عنوان زیرمجموعه‌های سامانه هوشمند ناوگان راه‌اندازی کردیم. یکی از آن‌ها سامانه مدیران شرکت‌های مسافربری است. پیش از این‌که اتوبوس‌های بین‌شهری مسافرگیری کنند، مدیران فنی شرکت‌های مسافربری باید این خودرو را از لحاظ فنی مورد ارزیابی قرار دهند و شرایط فنی خودرو را تایید کنند. در‌حال‌حاضر تایید فنی خودروها بیشتر براساس مشاهدات عینی مدیران فنی انجام می‌شود که نمی‌تواند ضمانت کافی برای سالم‌بودن سیستم‌هایی چون ترمز باشد، چراکه ابزار و سازوکاری برای تایید فنی وجود ندارد. در سامانه شرکت عقاب‌افشان، اطلاعات مربوط به برد‌های کنترل‌کننده سیستم‌های مختلف خودرو را دریافت می‌کند و با آنالیز، کدهای خطا و اشکال‌های فنی که در این بردها و کل سیستم خودرو وجود دارد را مشخص می‌کند. در این زمینه سامانه‌ای را راه‌اندازی کرده‌ایم تا اطلاعات مهمی که مشکل در آن‌ها باعث نقص در عملکرد خودرو می‌شود و احتمال تصادف را به همراه دارد، در آن آنالیز و با وضعیت سبز و زرد و قرمز می‌شود. نحوه کار سامانه به این صورت است که اطلاعات دریافت‌شده از طریق سامانه FMS در یک DATABASE ذخیره می‌شود. سامانه اینترنتی این اطلاعات را از پایگاه داده‌ها برمی‌دارد، آنالیز می‌کند و در فیلدهای مشخص‌شده قرار می‌دهد. این فیلدها براساس کمینه و بیشینه نرمال خودرو محاسبه می‌شود و اگر در سطح نرمال قرار گیرد، خودرو در سلامت است و در غیر این صورت باعث کاهش عملکرد خودرو خواهد شد. همچنین کد‌های خطا نیز آنالیز، سلامت و عدم‌سلامت خودرو اعلام می‌شود.

مدیران فنی چگونه می‌توانند با این سامانه کار کنند و چه نقشی در استفاده از آن دارند؟
جلساتی را با شرکت‌های مسافربری و مدیران فنی این شرکت‌ها برگزار کرده‌ایم. در سامانه مدیران فنی دسترسی‌های لازم برای آن‌ها ایجاد و نام کاربری و رمز به آن‌ها اختصاص داده شده است. مدیران‌فنی می‌توانند با ورود به سامانه اختصاصی با وارد کردن شماره شاسی یا شماره پلاک خودرو، ناوگان مربوط به شرکت خود را قبل از مسافرگیری، مورد ارزیابی سیستمی قرار دهند و چنانچه نقص فنی برای خودرو گزارش نشود، خودرو تایید و مجوز مسافرگیری صادر خواهد شد. مدیران فنی می‌توانند با ورود به سامانه، قسمت‌های مختلف خودرو را مورد ارزیابی قرار دهند. چنانچه سلامت خودرویی تایید نشده بود، مدیران فنی می‌توانند از برگه گزارش سامانه پرینت بگیرند و آن‌ را تحویل راننده دهند. رانندگان نیز می‌توانند با مراجعه به نمایندگی‌های عقاب‌افشان نسبت به رفع این موانع اقدام کنند.

آیا این سیستم تنها پیش‌ از حرکت اتوبوس‌ها امکان بررسی فنی آن‌ها و گزارش به مدیران فنی را دارد؟
نه‌تنها‌ این سیستم امکان ارزیابی فنی اتوبوس‌ها را پیش از مسافرگیری در اختیار مدیران قرار می‌دهد، بلکه با توجه به گسترش همکاری با شرکت‌های مسافربری، این امکان را هم داریم چنانچه هر لحظه‌ گزارشی از نقص فنی خودروی آن‌ها روی سامانه دریافت شد، با ارسال پیامک به مدیران فنی، آن‌ها را در جریان نقص فنی قرار می‌دهیم. از آن‌جا که این سامانه هر ۳۰ ثانیه یک بار اطلاعات FMS را دریافت می‌کند، این امکان را به ما می‌دهد که به محض ایجاد نقص فنی، مشخصات خودرو، موقعیت جغرافیایی و درجه اهمیت نقص پیش‌آمده را شناسایی و به مدیران فنی آن‌ها اعلام کنیم و آن‌ها می‌توانند در تماس با راننده نسبت به توقف و جایگزینی خودرو اقدام کنند.

کارشناسان این سامانه به طور مستقیم با رانندگان در ارتباط نیستند؟
ما راننده را از نقص پیش‌آمده مطلع می‌کنیم اما ارتباطی که مدیران فنی با رانندگان دارند، پررنگ‌تر است. این احتمال وجود دارد رانندگان به اخطارهای ما توجه نکنند اما اگر تماس از طرف مدیران برقرار شود، با توجه به اختیار و مسئولیت‌های آن‌ها در شرکت می‌توانند از ادامه حرکت خودرو جلوگیری کنند.

چند دستگاه اتوبوس در‌حال‌حاضر به این سامانه مجهز هستند؟
تا امروز بیش از یک‌هزار دستگاه از اتوبوس‌های شرکت عقاب‌افشان به این سامانه مجهز شده‌اند. همچنین در حال گسترش این سامانه و تعداد خودروهای مجهز به آن‌ هستیم.

آیا این سامانه روی خودروهای جدید نصب و راه‌اندازی شده‌اند یا خودروهای قدیمی شرکت را هم شامل می‌شود؟
این سامانه روی اتوبوس‌های تولیدشده در سال ۹۰ و بعد از آن نصب شده است. با توجه به روند رو به افزایش تجهیز خودروهای تولیدی شرکت به این سامانه، در آینده نزدیک اتوبوس‌های مجهز به این سامانه به ۳هزار دستگاه می‌رسد.

با توجه به این که این سامانه مربوط به مدیران فنی است، اتوبوس‌هایی را شامل می‌شود که شرکت‌محور هستند. اتوبوس‌هایی که مالکان شخصی دارند، چطور می‌توانند به این سامانه متصل شوند؟
در ایران اکثر خودروهای مسافری بین‌شهری مالکان شخصی دارند اما این مالکان شخصی و خودروها قرارداد همکاری با شرکت‌ها دارند و تحت آن با شرکت‌ها همکاری می‌کنند. درواقع به‌ندرت شرکت‌های مسافری پیدا می‌شوند که ناوگان خود را داشته باشند. اکثر شرکت‌ها در ایران از مالکان شخصی و ناوگان آنها برای حمل‌ونقل مسافر کمک می‌گیرند. از این رو تقریبا امکان اتصال تمام خودروهای مسافری بین‌شهری به این ناوگان وجود دارد.

تنها اتوبوس‌های تولیدی شرکت عقاب‌افشان امکان تجهیز به این سامانه را دارند یا دیگر برندها هم می‌توانند از این فرصت بهره ببرند؟
این سامانه در حال‌حاضر برای اتوبوس‌های شرکت عقاب‌افشان در نظر گرفته شده و عقاب‌افشان تنها شرکتی است که محصولات خود را به این سامانه مجهز می‌کند. هنوز تصمیمی برای حضور دیگر برندها در این سامانه گرفته نشده و اتخاذ چنین تصمیمی نیازمند بررسی و تصمیمات سطوح بالاتر مدیریتی و رایزنی‌ با شرکت‌هاست. اما از آمادگی لازم را برای تجهیز دیگر برندها به این سامانه برخورداریم.

به چند زیرمجموعه برای سامانه FMS اشاره کردید که یکی از آن‌ها سامانه مدیران فنی بود. چه سامانه‌های دیگری به عنوان زیرشاخه‌های FMS تعریف شده‌اند؟
سامانه‌های مختلفی برای آن تعریف شده‌اند، سامانه‌ای که در اتاق کنترل شرکت عقاب‌افشان قرار دارد، سامانه‌ای که برای رانندگان و مالکان قابل استفاده است و سامانه‌ای هم که برای مدیران فنی در گرفته شده است. این سامانه این قابلیت را دارد که با سایر سازمان‌ها و ارگان ارتباط برقرار کنیم و به سامانه سازمان‌های دیگر متصل شود.

ویژگی و مزیت این سامانه نسبت به دیگر سامانه‌های موجود در کشور چیست؟
این سامانه می‌تواند اطلاعات مفیدی را در اختیار ما قرار دهد. یکی از پارامترهای مهم در کاهش تصادفات، وضعیت فنی خودروهاست. خودرویی که دچار نقص فنی است، به‌طور قطع نمی‌تواند عملکرد صحیحی داشته باشد. تمرکز این سامانه نیز روی سلامت یا نقص فنی خودروهاست. هیچ یک از سامانه‌های موجود در ایران به این پارامتر نپرداخته‌اند. اساس اولیه این سامانه و اطلاعات فنی ریشه‌ای در اختیار خودروسازان بوده و در سایر خودروها متفاوت است. سامانه‌هایی که روی خودروها نصب می‌شوند به دلیل این‌که به اطلاعات فنی خودروسازان دسترسی ندارند نمی‌توانند وارد حیطه فنی شوند. از این رو قابلیت انجام آنالیزهای فنی را ندارند. در صورتی که این سامانه اجباری شود، می‌توانیم یکی از پارامترهای دخیل در تصادفات را حذف کنیم.

چه زمانی را برای اتصال تمام اتوبوس‌های عقاب‌افشان به این سامانه متصور هستید؟
گسترش این سامانه نیازمند همکاری مالکان، شرکت‌های مسافربری و سایر سازمان‌هاست. هرچند این سامانه به‌صورت رایگان از طرف شرکت عقاب‌افشان نصب می‌شود اما باید از طرف مالکان خودروها هم تمایلی برای نصب آن وجود داشته باشد. از سوی دیگر باید مزایای این سامانه برای سازمان‌های متولی در حمل‌ونقل محرز شود. بهتر است این سامانه از طرف سازمان‌هایی مانند راهداری و پلیس مورد حمایت قرار گیرد تا نصب آن به صورت اجباری انجام شود. با تحقق این امر می‌توانیم از بسیاری حوادث جلوگیری کنیم.

در مورد اجباری شدن نصب این سامانه مذاکره‌ای با راهداری یا اقدامات دیگری انجام داده‌اید؟
در جلساتی که با سازمان‌های مختلف داشته‌ایم، از این سامانه بازدید کرده‌اند و به کاربردی‌بودن و اهمیت آن پی برده‌اند. آنها اذعان کرده‌اند این سامانه می‌تواند در صنعت حمل‌ونقل کاربردی باشد و سبب کاهش تصادفات شود. اما نیازمند همت جدی است تا بتوانیم این سامانه را گسترش دهیم و در سطح وسیعی در تمام برندها و مدل‌ها استفاده کنیم.

طرح تشویقی هم برای گسترش این سامانه در نظر گرفته‌اید؟
مهم‌ترین طرحی که می‌تواند مشوق مالکان خودروها به این سامانه باشد، رایگان بودن این طرح است. هیات‌مدیره شرکت عقاب‌افشان تمام هزینه‌ این سامانه را تقبل می‌کند و به صورت رایگان در اختیار رانندگان قرار می‌دهد. یکی دیگر از طرح‌های تشویقی این است که هر اشکالی از طریق سامانه گزارش شود، با رانندگان و مالکان تماس می‌گیرند و با اعلام طرح‌های تشویقی برای هزینه‌ تعمیرات و انجام سرویس بدون نوبت، مشکل برطرف می‌شود. در نظر داریم در آینده طرح‌های دیگری را هم به آن‌ها اضافه کنیم.

نویسنده : ندا سخایی

به اشتراک بگذارید:
نظرات کاربران :

دیدگاه شما