بازتاب تحولات منطقهای و تداوم نوسانات ارزی، آزمونی تازه از تابآوری را پیشروی صنعت خودرو و زنجیره تامین قرار داده و اهمیت عمق ساخت داخل را در ثبات خطوط تولید دوچندان کرده است. در این شرایط حساس، صیانت از اشتغال و حفظ معیشت نیروی کار به اولویت اصلی بنگاههای صنعتی تبدیل شده است؛ با این حال، تداوم این ایستادگی و عبور موفق از چالشهای پیش رو، بیش از هر چیز مستلزم همراهی شبکه بانکی، ثبات در سیاستگزاریها و تسهیل ساختارهای اداری، بیمهای و مالیاتی است.
سایه تنشهای منطقهای بر زنجیره تامین
ابوالفضل شورمیج، عضو هیاتمدیره انجمن صنایعهمگن نیرومحرکه و قطعهسازان کشور با اشاره به بازتاب تحولات و شرایط خاص منطقهای بر فضای اقتصادی و صنعتی کشور در گفتوگو با «دنیایخودرو» اظهار داشت: «بهطور طبیعی تداوم این وضعیت، حساسیتها و پیچیدگیهایی را برای کلیت بخش تولید بهویژه زنجیرهتامین و قطعهسازی کشور به همراه داشته است.»
وی اضافه کرد: «بازتاب این مقتضیات پیش از هر جا در روند فعالیت خودروسازان نمایان شده است؛ بهطوری که مجموعههایی با وابستگی ارزی بالاتر و عمق ساخت داخل کمتر، در مدیریت جریان تولید و پاسخگویی به تعهدات خود با موانع و چالشهای ملموستری مواجه شدهاند. علاوهبر این، تشدید محدودیتهای تبادلات بینالمللی نیز دقت و حساسیت برنامهریزی در شبکه تامین را بیش از پیش ضروری ساخته است.»
این مقام صنفی با اشاره به عملکرد متمایز خودروسازانِ متکی بر توان داخل ادامه داد: «مجموعههایی که از عمق ساخت داخل بالاتری بهره میبرند، به پشتوانه همراهی و تابآوری صنعتگران داخلی، شرایط باثباتتری را تجربه میکنند. در این میان، هرچند انباشت تعهدات مالی بهجامانده از دورههای پیشین در خودروساز دولتی همچنان نیازمند زمان و تدابیر ویژه است و با وجود اهتمام جدی مدیریت فعلی، رفع کامل این چالشها زمانبر بوده و نقدینگی زنجیرهتامین را تا حدی تحتتاثیر قرار داده است، اما در نقطه مقابل، شرایط در شرکت ایرانخودرو از انسجام و پایداری مناسبی برخوردار است؛ بهگونهای که دستیابی به رکورد تولید روزانه بیش از ۲ هزار دستگاه و هدفگذاری برای تیراژ ۲۱۰۰ تا ۲۴۰۰ دستگاه در این برهه حساس، بیانگر اهتمامی موثر و دستاوردی ارزشمند در عرصه تولید ملی بهشمار میرود.»
حفظ امنیت شغلی؛ خط قرمز فعالان صنعتی
عضو هیاتمدیره انجمن صنایعهمگن نیرومحرکه و قطعهسازان استان تهران با تاکید بر نقش حیاتی تداوم تولید کارخانهها در ایجاد آرامش روانی برای جامعه کارگری تصریح کرد: «در وضعیت فعلی، حفظ این سطح از تولید صرفا یک شاخص صنعتی نیست؛ بلکه ضامن ایجاد امید، پایداری معیشت کارگران و دلگرمی خانوادههای شریف شاغل در زنجیرهتامین است.»
شورمیج اضافه کرد: «دغدغه و نگرانی اصلی مدیران صنعتی در جلسات همواره معطوف به طبقه کارگری به عنوان آسیبپذیرترین قشر جامعه بوده و اولویت نخست ما پیش از منافع سهامداران، حفظ اشتغال و آرامش فکری این عزیزان است. همچنین قطعهسازان سراسر کشور با تمام توان در میدان ایستادهاند تا با پشتیبانی فنی و همهجانبه از خودروسازان داخلی، اجازه ندهند خللی در تولید و جریان اشتغال در کشور ایجاد شود.»
این مقام صنفی با تاکید بر مبانی حفظ بقای بنگاههای تولیدی اظهار داشت: «تجربه چندین دهه فعالیت صنعتی به ما یادآوری میکند که این بخش، روزهای رونق و پرامیدی را در دهههای گذشته سپری کرده است. با این حال، آنچه امروز مانع از سقوط کامل صنایع قطعهسازی در مواجهه با تورم، گرانی نهادهها و نوسانات نرخ ارز شده، صرفا معادلات اقتصادی نیست؛ بلکه عِرق ملی و تعهد حرفهای تولیدکنندگان است.»
وی ادامه داد: «هماکنون برخی از قطعهسازان حتی داراییها و املاک شخصی خود را نقد میکنند تا خطوط تولید متوقف نشود؛ چراکه آنها هم میدانند اگر پیوندهای زنجیرهتامین یک بار گسسته شود، بازسازی و احیای مجدد آن سالها زمان خواهد برد.»
در شرایطی که حفظ ۵۰۰ فرصت شغلی در یک واحد صنعتی نیازمند فداکاری کمنظیر است سیستم بانکی کشور بدون درک مقتضیات شرایط اضطراری مسیر انقباض و عدم همکاری را در پیش گرفته است
ضرورت حمایتهای غیرپولی
شورمیج با اشاره به انفعال شبکه بانکی در همراهی با تولیدکنندگان تایید کرد: «درشرایطی که حفظ ۵۰۰ فرصت شغلی در یک واحد صنعتی نیازمند فداکاری کمنظیر است، سیستم بانکی کشور بدون درک مقتضیات شرایط اضطراری، مسیر انقباض و عدمهمکاری را در پیش گرفته است.»
عضو هیاتمدیره انجمن صنایعهمگن نیرومحرکه و قطعهسازان کشور اضافه کرد: «حمایتهای بالادستی متاسفانه در حد وعده و سخنرانی متوقف مانده و در عمل اقدام کارسازی مشاهده نمیشود. اگرچه ما معذوریتها و کمبود نقدینگی بانکمرکزی و وزارت صمت، سازمان تامین اجتماعی و صندوقهای بازنشستگی را بهخوبی درک میکنیم، اما حمایت از تولید لزوما به معنای تزریق مستقیم منابع ریالی نیست و دولت میتواند از طریق ابزارهای تسهیلگر ساختاری گرهگشایی کند.»
وی با تشریح راهکارهای غیرمالی برای تسهیل جریان کارآفرینی گفت: «تسهیل نظام مالیاتی، انعطافپذیری در دریافت حق بیمه و اجرای قوانین حمایتی پیشین در حوزه اشتغال، سادهترین تصمیماتی است که دستگاههای متولی میتوانند بدون تحمیل بار مالی جدید بر بودجه عمومی به اجرا بگذارند.»
این مقام صنفی اضافه کرد: «وقتی سازمان تامین اجتماعی یا اداره مالیات به دلیل محدودیتهای درونی فشار را بر کارفرما افزایش میدهند، زنجیره تولید شکنندهتر میشود. حفظ امنیت پایدار کارگران در گرو صیانت از خطوط تولید است و هرگونه خدشه به تولید، مستقیما اشتغال را نشانه میرود. قطعهسازان وفاداری و معرفت خود را به دولت، خودروسازان و کشور ثابت کردهاند و اکنون زمان نقشآفرینی دستگاههای اجرایی است.»
قطعهسازان در جنگ تحمیلی اخیر نیز اجازه توقف چرخهای تولید و بازماندن از تعهدات را ندادند و اگر امروز نیز حمایتی از سوی حاکمیت مشاهده شود صنعتگران از این گذرگاه پرمخاطره نیز عبور خواهند کرد
ضرورت توقف مقررات خلقالساعه
این عضو هیاتمدیره انجمن صنایعهمگن نیرومحرکه و قطعهسازان استان تهران با اشاره به ضرورت رفع موانع دستوپاگیر اداری افزود: «سادهترین و اساسیترین انتظار تولیدکنندگان از دولت و حاکمیت درمقطع حساس کنونی این است که با بخشنامههای ناگهانی و قوانین خلقالساعه، مانع تحرک بنگاهها نشوند و دستوپای مدیران صنعتی را نبندند.»
شورمیج اضافه کرد: «وضع تبصرههای مکرر و دستکاری در قوانین عامره و جاری کشور، توان برنامهریزی را از مدیران سلب کرده است. چنانچه کارآفرینی در سختترین شرایط مجبور به اتخاذ تمهیدات انقباضی و مدیریت نیروی کار شود، دستگاههای نظارتی نباید با مانعتراشیهای اداری ادامه حیات کل مجموعه را با مخاطره جدی روبهرو سازند.»
وی با اشاره به دشواریهای تصمیمگیری در مدیریت بحرانهای اقتصادی تصریح کرد: «با بیش از یک ربع قرن سابقه مدیریتی میگویم که هیچ تصمیمی برای یک صنعتگر دردناکتر از عدم امکان تداوم همکاری با بخشی از پرسنل نیست. با وجود این، برای تضمین بقای ساختار کارخانه، گاهی تصمیمات انقباضی اجتنابناپذیر است.»
این مقام صنفی اضافه کرد: «تجربه ادوار گذشته از جمله تحریمهای سالهای ۱۳۹۱ و ۱۳۹۵ نشان داد که این بحرانها گذرا هستند و بهمحض بازگشت تعادل، اولویت جذب مجدد همواره با همان متخصصان وفادار و باسابقه بوده است. بنابراین انتظار میرود متولیان امر با آگاهی از این واقعیتها، از دخالتهای مخل در فرآیندهای مدیریتی خودداری کنند.»
امید به سرمایه انسانی و گذر از پیچ تاریخی
شورمیج با یادآوری سابقه پایمردی تولیدکنندگان در سختترین دورههای تاریخی کشور در گفتوگو با «دنیایخودرو» اظهار داشت: «قطعهسازی کشور آزمونهای سنگینی را پشت سر گذاشته و حتی در بحبوحه جنگ تحمیلی اخیر نیز اجازه توقف چرخهای تولید و بازماندن از تعهدات را نداد. اگر امروز نیز کمترین روزنه امید و عزم حمایتی از سوی حاکمیت مشاهده شود، صنعتگران ما قادر خواهند بود با تکیه بر تجربه گذشته از این گذرگاه پرمخاطره با موفقیت عبور کنند.»
عضو هیاتمدیره انجمن صنایعهمگن نیرومحرکه و قطعهسازان کشور اضافه کرد: «شرط اصلی تحقق این امر، درک اضطرار موجود و اراده عملی نهادهای دولتی در جهت حذف بوروکراسی فرساینده و صدور تصمیمات بازدارنده است.»
این مقام صنفی با اشاره به افق پیش روی زنجیرهتامین صنعتخودرو تایید کرد: «اگرچه امروز بدون تردید با یکی از پیچیدهترین و دشوارترین ادوار تاریخی در عرصه تولید ملی روبهرو هستیم، اما پشتوانه اصلی ما پس از اتکال به پروردگار، توان فنی نیروهای متخصص جوان و درایت پیشکسوتان باسابقه این صنعت است.»
وی افزود: «گذار از این مقطع تاریخی مستلزم ارتقای همت جمعی، همگرایی ارکان مدیریتی و همراهی عقلانی ارکان تصمیمگیرنده کشور است. یقین دارم با تدبیر و ایستادگی همکاران صنعتی، این روزهای سخت نیز با سربلندی پشت سر گذاشته خواهد شد و به فصلی افتخارآمیز در تاریخ تابآوری صنعت کشور بدل خواهد گشت.»
