گشتی در میان کشنده‌های تازه‌وارد به بازار و مانده در گمرک

پنج برندی که کامیون‌هایشان در دو سال اخیر به ایران آمدند

به گزارش «اخبار خودرو»،مانی توکل، فعال حوزه خودروهای تجاری و کارشناس عمران: واردات خودروهای سنگین کارکرده اروپایی به ایران، نزدیک به دو سال است که آغاز شده است. در ابتدای این کار، تعداد خودروهای گمرک بازرگان و غرب تهران به ترتیب به 50 و 60 دستگاه می‌رسید و در مجموع نیز تا پیش از شیوع گسترده کرونا در اروپا و ایران، حدود 110 تا 120 دستگاه کامیون دست‌دوم اروپایی وارد شد.

پس از کاهش آمار مبتلایان به کرونا در اواخر بهار و اوایل تابستان 1399 تعداد این خودروها افزایش یافت و به‌تدریج تا پایان سال گذشته، این آمار در کل گمرکات کشور به تعداد 3هزار دستگاه رسید. در سال جاری نیز معادل همین تعداد خودرو سنگین استوک اروپایی به کشور وارد شد که آمار واردات این خودروها را به 6هزار دستگاه رساند. اما همان‌طور که در گزارش‌های پیشین نیز اشاره کردیم؛ درخصوص تعداد خودروهای ترخیص‌شده و خودروهای مانده در گمرک اختلاف بسیاری وجود دارد و درحالی‌که مقامات دولتی می‌گویند تنها 500 دستگاه در انبارهای گمرک منتظر ترخیص هستند، فعالان صنفی شمار خودروهای ترخیص‌نشده را تا 3هزار دستگاه عنوان کرده‌اند. اما آن‌چه در این گزارش بدان خواهیم پرداخت، نوع خودروهای وارداتی است.

واردکنندگان دارای مجوز و برندهای مجاز وارداتی

پس از بخشنامه‌ای که توسط رئیس مجلس، وزیر وقت راه و شهرسازی و رئیس‌جمهور سابق و مسئولان ذیربط به تصویب و اجرا رسید، مشخص شد هر دو خودروساز بزرگ بخش دولتی یعنی سایپادیزل و ایران‌خودرو دیزل به همراه دو خودروساز از بخش خصوصی یعنی آریادیزل و داتیس فرا آریا دیزل، موفق به اخذ مجوز و دریافت گواهی استاندارد برای واردات یا ارائه خدمات پس از فروش به خودروهای وارداتی شده‌اند. درکنار این چهار نماینده مطرح کشور، 96 شرکت حمل‌ونقل بین‌المللی و ترابری که در کشورهای اروپایی هم شعبات زیاد دارند، موفق به دریافت مجوز واردات شدند. برندهایی هم که این 100 شرکت مجاز به واردات محصولات آن‌ها شدند، شامل داف، رنو، مرسدس‌بنز، ولوو و مان هستند. البته همه برندهایی که طی یک دهه اخیر در بازار ایران حضور گسترده داشته، در صورت طی کردن مراحل قانونی امکان ورود به بازار ایران را دارند؛ ازجمله اسکانیا و ایویکو یا حتی کاماز، ماز، تاترا، سیسو و...، اما بدین منظور باید مراحل اخذ مجوز و گواهی تأییدیه واردات را اخذ کنند.

رنو؛ ارزان‌ترین برند اروپایی در بازار اروپا و و ایران

کامیون‌های رنو از اواسط دهه 80 و اوایل دهه 90 حضور گسترده‌ای در بازار ایران داشتند و در سال‌های 93 تا 96 بیشترین واردات کشور را در کنار برند داف به خود اختصاص دادند. در این سری از واردات، کامیون‌های رنو توسط «آریا دیزل» در دو تیپ سقف‌کوتاه و سقف‌بلند مجوز ورود به کشور با استاندارد آلایندگی یورو6 و حجم موتور 480اسب‌بخار را گرفتند و اخذ مجوز برای موتورهای 460 و 520 اسب‌بخار هم در دست اقدام است. قیمت متعادل رنو که جزو ارزان‌ترین برندهای اروپایی در بازار اروپا و و ایران است، در کشورهای مبدأ از 47هزار یورو اغاز می‌شود و تا سقف 54هزار یورو می‌رسد.

داف؛ نخستین برندی که با چهار حجم موتور مجوز ورود گرفت

برند داف از سال 92 به‌طور رسمی مجوز تاسیس نمایندگی در ایران را دریافت کرد و اولین محموله‌های رسمی این برند نیز از سال 93 و نزدیک به 4دهه پس از انقلاب موفق به ورود به بازار ایران شدند. در ابتدا شرکت «فاروب زمان» نماینده رسمی شرکت داف در ایران بود و سپس دو نماینده به نام‌های شرکت «داتیس‌فرا آریا دیزل» و «ارگ‌پارس» نمایندگی این برند در ایران را به عهده گرفتند و تا امروز نیز خدمات و قطعات داف به‌واسطه عملکرد خوب این نماندگی در ایران به مشکل برنخورده است. سهم ورود داف از سال 93 تا پایان گذشته به 1200 دستگاه رسیده و با ترخیص کامیون‌های مانده در گمرک طی سال جاری در حال افزایش است. داف نخستین برندی است که با چهار حجم موتور 460 ،480، 510 و 530 اسب‌بخار مجوز ورود گرفت و قیمت متعادل آن در بازارهای مبدأ از 58هزار یورو اغاز می‌شود و تا 72هزار یورو ادامه می‌یابد.

مرسدس‌بنز؛ پرطرفدارترین و پرحاشیه‌ترین

یکی از پرطرفدارترین و پرحاشیه‌ترین برندهای این روزهای بازار ایران مرسدس‌بنز بوده که در این سری از واردات سهم بیشتری را نسبت به قبل به خود اختصاص داده و نسل پنجم آن هم با تعداد انگشت‌شماری وارد کشور شده است.

نماینده رسمی ‌مرسدس‌بنز و دایملر آلمان در ایران شرکت «گواه» بوده و خواهد بود. سه مدل کامیون آکتروس 1845، 1848 و 1851 توسط شرکت گواه تاییدیه واردات گرفت و بنا بر شنیده‌ها، امکان مجوز گرفتن برای حجم موتورهای 530 و 609 اسبی هم خواهد بود . قیمت کشنده‌های اکتروس در کشورهای مبدأ از 77هزار یورو آغاز می‌شود و تا 110 تا 120 هزار یورو که مربوط به نسل جدید آن است، ادامه می‌یابد.

ولوو؛ پای ثابت واردات خودروهای سنگین

کامیون‌های ولوو همواره پای ثابت واردات خودروهای سنگین به کشور بوده و هستند. ولو نیز مانند بنز در هر سری از واردات، چالش‌های زیادی را تجربه کرده و همیشه یکی از پرچالش‌ترین برندهای وارداتی بازار بوده است.

نماینده رسمی شرکت ولوو در ایران سایپادیزل است و تنها حجم موتور از ولوو که در این مدت به بازار ایران راه یافته، 500 اسبی بوده است. البته حجم موتورهای 460 و 480 اسب‌بخار هم در برنامه واردات بوده‌اند. قیمت ولووهای وارداتی در کشورهای مبدأ از 60هزار یورو آغاز می‌شود و تا 90هزار یورو در مدل صفرکیلومتر فول آن ادامه می‌یابد .

مان؛ بازگشت پس از 15 سال غیبت

پای شیر قدیمی و خوشنام آلمانی نیز از سال 95 با ورود سری جدید محصولات تی‌جی‌ایکس به ایران و معرفی آن‌ها در نمایشگاه حمل‌ونقل باز شد. اما به‌رغم یک‌دهه غیبت این برند در بازار کشورمان، بنا به دلایلی کامیون‌های داف موفق به اخذ مجوز ورود به ایران نشدند. پس از گذشت 4 سال، شرکت شیران‌دیزل با همکاری یاوران‌خودرو شرق و فتح‌خودرو دیزل، عزم خود را برای ورود این برند جذب کردند تا درکنار سایر برندهای اروپایی، شاهد حضور داف نیز در ایران باشیم. کامیون‌های وارداتی داف از سری ایکس‌اف هستند.

قیمت‌های تمام‌شده و قیمت فروش

هر شرکت واردکننده دارای یک گواهی از وزارت صمت و همچنین کد پیگیری از وزارت راه و شهرسازی است که با مراجعه به درگاه‌های اینترنتی رسمی این وزارتخانه‌ها می‌توان در این خصوص استعلام گرفت و درخصوص خرید از آن شرکت اقدام کرد. قرارداد این خرید نیز باید در دفاتر اسناد رسمی به ثبت برسد. قیمت تمام‌شده کامیون‌های وارداتی نیز با احتساب هزینه‌های حمل‌ونقل و بیمه آن و عوارض و تعرفه گمرکی که درخصوص این خودروها حدود 8هزار یورو بوده، محاسبه می‌شود. به‌عنوان مثال؛ کامیونی که از آلمان خریداری می‌شود، عوارض خروجی 1500یورویی را به دولت این کشور پرداخت کرده و سپس از آن کشور خارج شده، هزینه حمل از آلمان تا بندر تریست ایتالیا حدودا 2هزار یورو بوده، از تریست ایتالیا تا منطقه پندیک ترکیه نیز هزینه حمل با کشتی 2200 یورو است. مابقی هزینه هم مربوط به حمل با کامیون‌های ترکیه تا مرز بازرگان بوده است. البته هزینه حمل در هرکشوری تفاوت دارد و هزینه حمل هر شرکت در اروپا نیز بستگی به مسیر و پرداخت عوارض در هرکشور اروپا دارد. گفتنی است هزینه‌های حمل در ماه‌های گذشته افزایش قابل‌توجهی داشته که با‌توجه به زمان ورود بسیاری از این کامیون‌ها به گمرکات کشورمان، شامل آن‌ها نبوده است. از سوی دیگر، بسیاری از این کامیون‌ها برای برخوردای از امتیاز الزامی خدمات پس از فروش و مبالغی که شرکت‌ها به‌عناوین مختلف به قیمت آن‌ها افزوده‌اند، دچار افزایش قابل‌توجهی در قیمت نهایی خود شده‌اند که حضور واسطه‌ها و دلالان در بازار خودروهای سنگین نیز به آن دامن زده است.